Terug naar Publicaties en artikelen

Een kastje vol kolfgeschiedenis

19 maart 2026

Mark Aberkrom van de Commissie Erfgoed vertelt over een klein kastje uit 1934 dat een verrassend venster biedt op de Nederlandse kolfgeschiedenis.

Soms zit geschiedenis in iets heel kleins. Op golfgeschiedenis.nl is recent een bijzonder object uitgelicht: een boekenkastje uit 1934, met de inscriptie ‘1909–1934 – de Nederlandsche kolvers aan hun voorzitter’. Die voorzitter was dr G.C. (Gerard Cornelis) van Balen Blanken, een belangrijke naam in de Nederlandse kolfgeschiedenis.

Van Balen Blanken was arts in Spanbroek en speelde een grote rol in het in stand houden van de kolfsport in een tijd dat die onder druk stond. Hij richtte in 1880 sociëteit De Vier Eenen op en had veel oog voor de geschiedenis van het spel. In 1885 nam hij het initiatief tot de oprichting van de Nederlandsche Kolf Bond waarvan hij tevens voorzitter was in de periodes 1885-1887 en 1909-1936. Dat hij in 1934 zo’n kastje kreeg, zegt veel over de waardering die er voor hem was.

Wat opvalt, is dat de inhoud van het kastje waarschijnlijk later is toegevoegd. De vier objecten die er nu in liggen – het boekje Vroeg Golf en zijn ontwikkeling (1972) van Steven van Hengel, een fragment van een kampioenskliek uit 1899, een Album Amoricum (jubileumalbum ter ere van zijn 25-jarig jubileum als voorzitter van de sociëteit De Vier Eenen) uit 1905 en een presse-papier uit 1920 (cadeau gedaan aan dr. G.C. van Balen Blanken ter ere van het 40-jarige jubileum van de sociëteit De Vier Eenen – lijken niet direct bij het boekenkastje zelf te horen. Door wie ze erin zijn geplaatst, is niet bekend.

Juist dat maakt het interessant. Het kastje begon als eerbetoon aan één persoon, maar is in de loop van de tijd uitgegroeid tot een klein overzicht van de kolfgeschiedenis.

Ook het kastje zelf was een tijdlang uit beeld. In de jaren zeventig hing het nog bij kolfclub Sta Vast in Grootebroek, daarna verdween het. Tot het in 2015 weer opdook bij het opruimen van een zolder.

Inmiddels staat het weer bij Kolfsociëteit De Vier Eenen in Spanbroek die door dr. G.C. van Balen Blanken was opgericht. Daarmee is niet alleen een bijzonder object terug, maar ook een stukje geschiedenis dat anders misschien verloren was gegaan.

Lees verder over ...

De vier eenen, Boekenkast en inhoud, G.C. van Balen Blanken - 1934

Ga naar de hoofdpagina Onze historie - publicaties en artikelen.