Sociale veiligheid organiseren: de 4 V's
Geef sociale veiligheid een stevige basis
Een veilige golfomgeving ontstaat niet vanzelf. Het vraagt om aandacht, duidelijke afspraken en concrete maatregelen. Daarom werkt de sport met de 4 V's voor Veiligheid: vier bouwstenen die helpen om grensoverschrijdend gedrag te voorkomen en sociale veiligheid structureel onderdeel te maken van een organisatie.
Op de pagina Veilig sportklimaat in de golfsport is beschreven waarom sociale veiligheid belangrijk is en welke verantwoordelijkheid golfverenigingen en golfbanen daarin hebben. Op deze pagina lees je hoe je sociale veiligheid binnen je organisatie concreet kunt organiseren.
De 4 V's vormen samen met een sterke organisatorische basis het fundament voor een sociaal veilige golfomgeving. Zij helpen golfverenigingen en golfbanen om duidelijk te maken welk gedrag wordt verwacht, waar betrokkenen terechtkunnen met vragen of zorgen en hoe risico's op grensoverschrijdend gedrag worden verkleind.
De NGF ondersteunt haar leden bij het implementeren van de 4 V's en stelt hiervoor verschillende hulpmiddelen beschikbaar.
Verenigingsbrede gedragscode
Wat is een gedragscode?
Een gedragscode beschrijft welk gedrag binnen de organisatie wordt verwacht en welk gedrag niet wordt geaccepteerd. De gedragscode draagt bij aan een veilige, respectvolle en sportieve golfomgeving en biedt een gezamenlijk normenkader voor iedereen die betrokken is bij de organisatie.
Een gedragscode helpt om verwachtingen duidelijk te maken, gewenst gedrag te stimuleren en ongewenst gedrag bespreekbaar te maken. Daarnaast biedt een gedragscode houvast wanneer zich een incident of situatie van grensoverschrijdend gedrag voordoet.
Waarom is dit belangrijk?
Door afspraken over gewenst gedrag vast te leggen, ontstaat duidelijkheid voor golfers, vrijwilligers, bestuurders, medewerkers, begeleiders en andere betrokkenen. Een gedragscode ondersteunt daarmee zowel preventie als een zorgvuldige aanpak wanneer zich problemen voordoen.
Wat verwachten we van je organisatie?
Je organisatie beschikt over één of meerdere formeel vastgestelde gedragscodes die aansluiten bij de organisatie en de doelgroepen die daarbinnen actief zijn.
De gedragscode is openbaar toegankelijk en geldt voor de personen waarvoor deze is opgesteld, zoals golfers, vrijwilligers, bestuurders, medewerkers, ouders, begeleiders en golfprofessionals.
Hulpmiddelen
- Model Gedragscode voor bestuurders, vrijwilligers en functionarissen [link]
- Model Gedragscode voor golfers [link]
- Model Gedragscode voor trainer-coaches en begeleiders [link]
- Model Gedragscode voor topsporttrainer-coaches en -begeleiders [link]
Vertrouwenscontactpersoon (VCP)
Wat is een VCP?
Een vertrouwenscontactpersoon (VCP) is binnen of namens de organisatie het eerste aanspreekpunt voor vragen, zorgen, signalen en meldingen over sociale veiligheid.
De VCP biedt een luisterend oor, denkt mee over mogelijke vervolgstappen en verwijst indien nodig door naar passende ondersteuning. De VCP behandelt geen klachten, doet geen onderzoek en neemt geen besluiten over meldingen.
Daarnaast draagt de VCP bij aan bewustwording, preventie en het bespreekbaar maken van sociale veiligheid binnen de organisatie. Vanuit die rol kan de VCP het bestuur gevraagd en ongevraagd adviseren over ontwikkelingen en aandachtspunten op het gebied van sociale veiligheid.
VCP of vertrouwenspersoon?
Een VCP is niet hetzelfde als een vertrouwenspersoon.
Een vertrouwenspersoon is doorgaans een onafhankelijke professional die begeleiding en ondersteuning biedt bij meldingen, klachten of conflicten. Een VCP vervult juist een lokale rol binnen of namens de organisatie en richt zich op opvang, signalering, informatieverstrekking, advisering en doorverwijzing.
Beide functies kunnen elkaar aanvullen, maar verschillen in taak, positie en verantwoordelijkheid.
Waarom is dit belangrijk?
Een laagdrempelig aanspreekpunt helpt om vragen, zorgen en signalen vroegtijdig bespreekbaar te maken. Daarmee draagt een VCP bij aan een open en veilige cultuur binnen de organisatie.
Wat verwachten we van je organisatie?
Je organisatie beschikt over ten minste één vertrouwenscontactpersoon, of heeft deze functie gezamenlijk georganiseerd met één of meerdere andere organisaties.
Voor golfers, leden, vrijwilligers, medewerkers en andere betrokkenen is duidelijk:
- wie de VCP is;
- hoe de VCP bereikbaar is;
- waarvoor de VCP benaderd kan worden.
Hulpmiddelen
- Informatie over de rol en positionering van de VCP
- Functieprofiel en werkwijze VCP
- Opleiding Vertrouwenscontactpersoon
Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG)
Wat is een VOG?
Een Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) is een belangrijk preventief instrument om de risico's op grensoverschrijdend gedrag te verkleinen.
Binnen de 4 V's richt de VOG zich op personen die een begeleidende rol vervullen binnen de organisatie. Denk hierbij aan trainers, coaches, jeugdbegeleiders en andere begeleiders die werken met jeugd of personen in een afhankelijkheidsrelatie.
Een VOG geeft extra zekerheid dat iemand in het verleden geen relevante strafbare feiten heeft gepleegd die een risico kunnen vormen voor het veilig uitvoeren van deze rol.
Waarom is dit belangrijk?
De VOG helpt organisaties om risico's te beperken en draagt bij aan een veilige omgeving voor golfers, en in het bijzonder voor jeugdleden en andere kwetsbare groepen.
Ook voor bestuurders en commissieleden kan een VOG bijdragen aan een veilige en integere organisatie. Binnen de 4 V's richt deze maatregel zich echter specifiek op begeleidende functies. Voor bestuurders en commissieleden maakt aandacht voor integriteit, betrouwbaarheid en zorgvuldig bestuur (inclusief VOG-beleid) onderdeel uit van de principes van de Code Goed Sportbestuur.
Wat verwachten we van je organisatie?
Je organisatie beschikt over een geldige VOG voor personen die optreden als trainer, coach, jeugdbegeleider of andere begeleider waarvoor binnen de organisatie een VOG is vereist.
Hoewel bestuurders en commissieleden niet onder deze V vallen, wordt organisaties geadviseerd om ook voor deze functies bewust stil te staan bij integriteit, betrouwbaarheid en de eventuele inzet van een VOG, passend binnen het eigen beleid en de uitgangspunten van de Code Goed Sportbestuur.
Hulpmiddelen
Vakkundig geschoolde trainers en begeleiders
Wat verstaan we hieronder?
Trainers en begeleiders hebben een grote invloed op de sportervaring en ontwikkeling van golfers. Daarom is het belangrijk dat zij beschikken over de kennis, vaardigheden en competenties die passen bij hun rol en deze kennis actueel houden.
Binnen de golfsport wordt onderscheid gemaakt tussen golfprofessionals en vrijwillige begeleiders.
Golfprofessionals (PGA Professionals) beschikken over een erkende beroepsopleiding en investeren via bijscholing en vakontwikkeling in het onderhouden van hun deskundigheid.
Vrijwillige begeleiders, zoals jeugdbegeleiders, teambegeleiders en andere vrijwilligers met een begeleidende rol, beschikken over passende kennis en vaardigheden voor de activiteiten die zij uitvoeren en zijn bekend met de uitgangspunten van sociale veiligheid.
Waarom is dit belangrijk?
Trainers en begeleiders vervullen een belangrijke voorbeeldfunctie binnen de sport. Zij dragen bij aan een positieve sportervaring en spelen een belangrijke rol in het creëren van een sociaal veilige omgeving.
Kennis van sociale veiligheid, professioneel handelen, pedagogisch verantwoord begeleiden en het herkennen van signalen van grensoverschrijdend gedrag helpt trainers en begeleiders om hun rol op een veilige en verantwoorde manier uit te voeren.
Wat verwachten we van je organisatie?
Je organisatie werkt voor het verzorgen van golflessen en professionele begeleiding met gekwalificeerde PGA Professionals.
Daarnaast stimuleert je organisatie trainers en begeleiders om hun kennis en vaardigheden actueel te houden door deelname aan opleidingen, bijscholing of andere vormen van deskundigheidsbevordering. Daarbij is aandacht voor sociale veiligheid, voorbeeldgedrag en het herkennen van signalen van grensoverschrijdend gedrag.
Hulpmiddelen
- Opleidingsinformatie PGA Holland
- Opleidingsinformatie WGTF
- Scholingsmogelijkheden voor vrijwilligers en begeleiders
- Kwalificatie Structuur Sport (KSS)
Ondersteuning vanuit de NGF
De NGF ondersteunt golfverenigingen en golfbanen bij het realiseren van een sociaal veilige golfomgeving. Op deze pagina vond je verschillende hulpmiddelen, modeldocumenten, handreikingen, opleidingen en praktische voorbeelden die kunnen helpen bij het implementeren van de 4 V's voor Veiligheid.
Heb je vragen over de toepassing van de 4 V's, wil je sparren over de situatie binnen je vereniging of golfaccommodatie, of zoek je ondersteuning bij de verdere inrichting van sociale veiligheid? Dan denkt de NGF graag met je mee en kunnen wij je adviseren over mogelijke vervolgstappen. Contact hiervoor de Integriteitsmanager.
Wil je meer weten over het omgaan met vragen, zorgen, signalen of meldingen? Lees dan verder op de pagina Melden, signaleren en ondersteuning. Daar vind je meer informatie over lokale meldroutes, vertrouwenscontactpersonen, onafhankelijke ondersteuning en het Meldpunt Integriteit NGF.